Een freemiummodel voor een kwaliteitspers

Wij zijn verwend. Meer dan een muisklik en drie seconden concentratie kost nieuws niet meer. Wij klagen wanneer we ook nog een advertentie moeten wegklikken. Of als er een banner in de weg staat. Wij vinden de prijs van de krant te hoog.

De kranten schieten alle kanten op. Niet helemaal wetend van welk hout pijlen te maken. The Guardian en The Times met respectievelijk een extreem open en gesloten model als opmerkelijkste voorbeelden.

De krant verlaat binnenkort de dodebomenindustrie en zet haar rijke geschiedenis digitaal verder. Daar gaan we niet meer over discussiëren, wel? Dat alles verandert het medium totaal, zo wordt gezegd. Mijn studenten communicatieanalyse zouden hier spontaan opspringen en roepen dat niet het medium maar wel het kanaal verandert, maar dat is een ander verhaal.

Dat doet niets af van het feit dat er veranderingen op stapel staan. Mediaorganisaties veranderen in sneltempo. De content evolueert. Layout wordt design. Niets nieuws onder de zon. Ware het niet dat de online krant en de offline krant synoniemen worden. Dat is wat anders.

Snel nieuws wordt de norm. Live is beter. Hoe langer hoe meer de redactie buitenspel. Tijd geeft misschien raad maar geen pageviews. Analyse verdwijnt achter de waan die gemeenzaam de dag wordt genoemd. Sommigen zien het einde van de hoofdredacteur in zicht. Geen beslissingen meer. Alles is nieuws.

Kranten worden het afdrukmedium voor persberichten en persagentschap, zo wordt geschreeuwd. We lachen met woestijnvisgate en wanen kranten dood. Zo’n vaart loopt het niet. Niet helemaal.

In de zuivere online berichtgeving komt dat persberichtverschrijven een stuk vaker voor. Minder belangrijk nieuws.  Celebnieuws of technologie, een vreemd bericht uit Amerika of verweggistan. Makkelijke pageviews. Een krant heeft een dag tijd gehad om te rijpen. Dat scheelt aan de hoekjes.

Wat als het gedrukte medium en het online medium eerder zeker dan langzaam naar elkaar migreren? Lezen we straks op onze i- en e-readers alleen nog nieuws, rechtstreeks geporteerd van persbericht en telex? De opinie van de redacteur-specialist toe. Of mag het nieuws meer zijn? Is er plaats voor achtergrond en inzichten?

Dat geloof ik wel. Dat gaat zo: nieuws is gratis. Ad supported maar wel gratis te lezen. Die contextuele advertentiesystemen verfijnen zichzelf wel. Als de huidige kranten het niet blijven doen, zullen ze onder de voet worden gelopen door snel opererende nieuwssites.

Desnoods gaan merken (en dan bedoel ik merken in de brede zin van het woord) ons zelf het nieuws bezorgen. Iets wat een bedrijf als google bijvoorbeeld al lang door heeft. Ook de Tour de France communiceerde de wedstrijd rechtstreeks via de eigen website. Geïnteresseerd in ons nieuws? Lees de RSS-feed, surf naar de website, download de app. Whatever.

Het krantenabonnement van morgen biedt je meer dan het herwerkte persbericht. Het verhaal achter het nieuws. Wil je inzichten van redacteurs? Het oog van de specialist? Dan betaal je per journalist-personality, per onderwerp, per artikel of per krantenmerk. Dat laatste zal niet gek veel verschillen van de situatie vandaag.

Net daarom geloof ik meer en meer dat kwaliteit de overhand zal halen. Kwaliteit zoals in een doorgedreven analyse, niet de hogere astrologie die vandaag wel eens wordt bedreven. Alles gratis, alles klikbaar, pageviews voor geld is geen houdbare situatie. Alles achter slot en grendel werkt evenmin, zeker in België niet. The Times overleeft misschien op 46154 lezers op een markt van ettelijke tientallen miljoenen, qua schaalgrootte is dat voor ons land niet houdbaar.

Mensen en content zijn de sterkte van kranten. Kranten moeten hun merk in de gaten gaan houden. Argumenten als “ja maar, dit gaat niet over de krant, dit is online”, gaan niet langer op. Vandaag niet meer. Morgen al helemaal niet.

De aangekondigde revolutie is niet meer dan een verschuiving van inkt naar bytes. Van tekst met foto’s naar tekst met video, geluid, augmented reality waarschijnlijk. Ooit. 2010 wordt een dikke voetnoot in de geschiedenis van kranten.

Het is een evolutie die weliswaar bedreigend lijkt (vooral uit commercieel oogpunt) maar die, zoals het managementcliché luidt, ook opportuniteiten met zich meebrengt.

One thought on “Een freemiummodel voor een kwaliteitspers

Geef een reactie